رسانه‌ای (نوشتاری، سمعی وبصری مانند مطبوعات و رادیو و تلویزیون و غیره) با هدف معرفی و عرضۀ کالا، اطلاع‌رسانی و ارائۀ خدمات توسط ابزارهای مربوطه در سطح محدود و یا گسترده صورتمی‌گیرد. روشن است که با در نظر گرفتن این تعریف، تبلیغات بازرگانی پدیده‌ای نسبتاًجدید در تاریخ حیات بشری محسوب می‌شود که به دلیل گسترش و توسعۀ بسیار زیاد آن، تبدیل به امری مهم برای بررسی و تحقیق در حوزه‌های دانشی مختلف شده است.

5)اهداف مشخص تحقيق
بررسی و تبیین دیدگاه قانون گذار ایران در زمینه تبلیغات بازرگانی .
بررسی و تبیین دیدگاه فقه امامیه در زمینه تبلیغات بازرگانی .
بررسی معیار های حقوق بین الملل در تدوین نظام حقوقی برای تبلیغات بازرگانی .
بررسی اصول و معیار های تدوین مقررات حقوقی در زمینه تبلیغات بازرگانی با توجه به اسناد و معاهدات جهانی .
6)سؤالات تحقیق:
قانون گذار ایران در زمینه تبلیغات بازرگانی چه سازوکارهایی پیش بینی کرده و آیا حقوق مخاطبان را تضمین کرده است ؟
با توجه به فقه امامیه در زمینه تبلیغات بازرگانی باید به چه اصولی پایبند بود ؟
در تدوین نظام حقوقی برای تبلیغات بازرگانی هرکشور، تا چه اندازه باید به معیار های حقوق بین الملل وفا دار ماند ؟
آیا اصولا در اسناد و معاهدات جهانی معیار و معیارهایی برای تدوین مقررات حقوقی در زمینه تبلیغات بازرگانی پیش بینی شده است؟

7)فرضيه‏هاي تحقیق:
با توجه به قوانین و مقررات ایران در زمینه تبلیغات بازرگانی به نظر می رسد قانون گذار ایران سازوکارهایی خوبی در جهت تضمین حقوق مخاطبان پیش بینی کرده ولی همچنان دارای خلاء هستیم
در فقه امامیه در زمینه تبلیغات بازرگانی اصول خاصی پیش بینی شده است، که در صورت رعایت آنها تا حدود زیادی حقوق مخاطبان تضمین می گردد.
با توجه به جهانی شدن تبلیغات بازرگانی به نظر می رسد باید کشورها همزمان با تدوین قوانین اصول و معیارهای بین المللی را در نظر داشته باشند.
به نظر می رسد در اسناد و معاهدات جهانی معیار و معیارهایی برای تدوین مقررات حقوقی تبلیغات بازرگانی پیش بینی شده است.

8)روش شناسی تحقیق:
این تحقیق از نوع تحقیقات توصیفی – تحلیلی می باشد . بر اساس این نوع تحقیق از روش تحقیق کتابخانه ای و اسنادی استفاده خواهد شد.در این روش منابع اصلی مورد استفاده، كتب و مقالاتی است كه عمدتاً شامل اطلاعات و نتایجی است كه توسط نویسندگان و پژوهش‌گران قبلی در حوزه مورد بحث فراهم گردیده‌اند که بر روی آنها تحلیل انجام خواهد گرفت. روشگردآوری اطلاعات باتوجه به نوع تحقیق به روش کتابخانه ای خواهدبودوطبق آن بامراجعه به منابع وماخذعلمی شامل کتاب،مجله هاونشریات ادواری موجوددرکتابخانه ها،اسنادونشریات حقوقی، نظریات اساتید محترم حقوق و …وهمچنین پایگاههای اینترنتی حاوی تحقیقات ومقالات علمی معتبراطلاعات موردنیازتحقیق گردآوری خواهدشد.براساس روش تحقیق کتابخانه ای،برای جمعآوری اطلاعات ازابزارفیش استفاده خواهدشد.درمرحله فیشبرداری ازتکنیک ماخذگذاری به روش علمی بمنظورتضمین اعتبارتحقیق استفاده خواهدشد. بعد از جمع آوری اطلاعات از طریق فیش برداری، فیش ها با توجه به عنوان، موضوع جزئی و فصل بندی تحقیق طبقه بندی شده و اطلاعات و مطالب در بخش های مختلف آورده خواهد شدو تجزیه و تحلیل اطلاعات بصورت استدلال استقرایی انجام خواهد گرفت.

9) ساختار تحقیق
این پایان نامه درسه فصل سامان یافته؛ در فصل اول به «کلیات» موضوع پرداخته می شود. آشنایی با تاریخ پیدایش و تحول تبلیغات بازرگانی و تجاری و ابعاد مختلف آن کمک می کند تا از زوایای قانون مطلوب غفلت نشود. تعریف حقوق تبلیغات بازرگانی و ارتباط آن با اخلاق حرفه ای، ارزش ها، احکام دینی و سپس منابع تدوین این نظام حقوقی مباحث بعدی در این فصل هستند. دومین فصل، اصول و مبانی تبلیغات تجاری در فقه امامیه و حقوق بین الملل را ارائه می دهد. اصول کلی، آزادی تبلیغات بازرگانی و محدودیت ها، قواعد محتوایی و مسئولیت ناشی از تبلیغات تجاری، در فقه و حقوق بین الملل مباحث این فصل هستند که قواعد و احکام فقهی مربوط را گرد آوری و تشریح کرده اند.پس از آن، فصل سوم به یافتن اصول و مبانی و سیاست تقنینی تبلیغات تجاری در ایران اختصاص دارد و به همین منظور قوانین و مقررات مربوط در دو مقطع زمانی جداگانه (قبل و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی) بررسی شده است. تبلیغات تجاری در صدا و سیما نیز همیشه تابع مقررات خاص خود بوده و از این رو، جداگانه مطرح شده است. حقوق ارتباطات در برنامه چهارم توسعه نیز آخرین مبحث این فصل است.

فصل اول : کلیات

این فصل که در دو مبحث تدوین شده است، به بررسی و تبیین اصول و موضوعاتی اختصاص دارد که برای درک کامل مسئله «تبلیغات بازرگانی و تجاری» و «حقوق» آن ضرورت دارد.
مبحث اول : تعاریف، مفاهیم و ابعاد حقوق تبلیغات بازرگانی
گفتار اول : تعریف حقوق تبلیغات بازرگانی
برای ارائه ی تعریفی از «حقوق تبلیغات بازرگانی»، به ناچار باید ابتدا به تبیین مفردات و سپس بیان مقصود خود از ترکیب آن ها بپردازیم؛ از این رو، در این بخش، «تبلیغات بازرگانی»، «حقوق»، «حقوق تبلیغات بازرگانی»، و سر انجام استقلال حقوق حرفه
ای و فواید آن و تعریف و بررسی می شوند.
بند اول : مفهوم تبلیغات بازرگانی
تبلیغات تجاری از زمره ی مفاهیمی است که به رغم وضوح ابتدایی، برای ارائه تعریفی جامع و مانع با دشواری روبه روست. بدون آن که به مباحث طولانی و گفت وگوهای نظری در این زمینه وارد شویم، به اشاره ای گذرا به برخی از رایج ترین تعریف ها بسنده می کنیم.
فرهنگ بریتانیکا1 تبلیغات را چنین معنا می کند: «عملی که توجه مردم را به کالا یا داد و ستدی بر انگیزد» و به تعریفی دیگر: «کوششی در تدارک و انتشار آگهی ها، با هدف مثبت نشان دادن مصرف یک کالا».2
انجمن بازاریابی آمریکا تعریف دیگری از تبلیغات داده است: «معرفی غیر شخصی که هدف آن اشاعه آگاهی بیشتر از ایده، کالا یا خدماتی است که کار فرما و حمایت کننده ی مالی مشخص دارند».
یکی از محققان3 برای دستیابی به تعریفی جامع و مانع از تبلیغات بازرگانی به گرد آوری، تحلیل و نقد تعریف های موجود پرداخته است. از میان 28 تعریفی که در این تحقیق جمع آوری شده است، می توان به نمونه های زیر اشاره کرد:
– تلاش برای ارائه ی آموزه ها، ایده ها، دلایل، شواهد یا ادعا ها از طریق رسانه های ارتباطی برای تقویت یک هدف یا مبارزه با هدف ضد آن.
– هر نوع معرفی غیر شخصی و ترویج ایده ها، کالا ها و یا خدمات در مقابل پول که به وسیله یک فرد یا مؤسسه مشخص انجام گیرد.
– تمامی خدمات بازرگانی و هنری برای ازدیاد فروش محصول.
– تمامی فعالیت هایی که به انتشار پیام های تبلیغاتی سمعی یا بصری با هدف تشویق توده مردم به خرید کالا یا خدماتی از سوی یک منبع اعلام شده می انجامد.
محقق مذکور پس از بررسی همه ی تعریف ها و با در نظر گرفتن ویژگی های فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، تعریف زیر را پیشنهاد می کند:
«تبلیغات تجاری نوعی از ارتباطات است که از سوی شخص حقیقی یا حقوقی معینی، با هدف معرفی، جلب توجه و یا تشویق نسبت به کالا، خدمت، نیاز، مؤسسه یا آموزه ای، با استفاده از وسایل گوناگون خطاب به توده، گروه و یا فرد صورت می گیرد».4
نکته های مهم این تعریف عبارتند از:
یک: تبلیغات تجاری نوعی از ارتباطات است. تبلیغات تجاری پیامی برای برقراری ارتباط دارد و به دنبال پاسخی از قبیل خرید بیشتر است. این ارتباط ممکن است توده ای یا از نوع ارتباط مستقیم و شخصی باشد. تبلیغات تجاری، اگر چه در برخی موارد ظاهر توصیفی دارد ولی در حقیقت یکی از انواع ارتباطات اقناعی به شمار می آید.
دو: کالا و خدمات، موضوعات رایج تبلیعات تجاری است، اما مواردی از قبیل نیاز، مؤسسه، فرد و آموزه را نیز باید به آن افزود؛ برای مثال، آگهی های استخدام، تبلیغات مربوط به معرفی یک مؤسسه خیریه یا دولتی، تبلیغ علیه سیگار یا منابع آلوده کننده ی محیط زیست، از نظر عده ای نوعی تبلیغات بازرگانی است.
سه:با توجه به نکته فوق، هدف از تبلیغات تجاری می تواند متفاوت باشد. معرفی کالا، جلب توجه مشتری یا تشویق به مصرف تنها بخشی از اهداف ممکن است.
چهار: تبیلغ کننده (مبلّغ) باید مشخص باشد (چه سفارش دهنده و چه تهیه کننده، که گاه ممکن است واحد فرض شوند). در تبلیغات سیاسی معمولاً مبلغ را نامعلوم باقی می گذارند.
پنج: درست است که «مخاطب» تبلیغات تجاری (به ویژه از طریق رسانه های جمعی) توده فرض می شوند، اما مانعی ندارد که مخاطب برخی آگهی ها گروه و طبقه خاصی بوده و یا حتی در تبلیغات شخصی، فرد مورد خطاب قرار گیرد.
شش: وسایل ارتباط جمعی، «ابزار» عمده تبلیغات تجاری است. اما این گفته به معنای نادیده گرفتن «وسایل گوناگون» دیگر نیست. علاوه بر تبلیغات شخصی، وسایلی نظیر تلفن، نامه، پوستر، تابلو های شهری و … نیز می تواند وسیله ی تبلیغی محسوب شوند.
بند دوم : مفهوم حقوق
واژه ی حقوق دارای معانی و کاربرد های متفاوتی است که در زبان فارسی گاه تا هشت معنا شمارش شده است. چنین وضعی در زبان های بیگانه نیز کم و بیش مشاهده می شود. مهم ترین این معانی عبارتند از:
الف) «مجموع مقرراتی که بر اشخاص، به این دلیل که در اجتماع هستند، حکومت می کند». حقوق در این معنا همیشه به صورت جمع به کار می رود و معنای اسم جمع از آن اراده می شود. کلمه ی «شرع» در عربی و «Law» در انگلیسی مترادف های چنین معنایی از حقوق هستند.
ب) امتیازات و توانایی های خاصی نیز که قانون به منظور تنظیم روابط مردم و حفظ نظم اجتماعی برای هر فرد قائل است، حقوق خوانده می شود. حقوق در این معنا، به صورت مفرد هم به کار می رود؛ نظیر حق مالکیت، حق زوجیت و حق نفقه. کلمات «حق» و «Right» در زبان عربی و انگلیسی به همین معنا به کار می روند.
ج) دانشی که به تحلیل قواعد حقوقی و سیر تحول آن ها می پردازد نیز «علم حقوق» یا «حقوق» نامیده
می شود. این اصطلاح که معادل «فقه» یا «Law» و «Jurisprudence» است بیشتر در قرن گذشته رواج یافته است.
از میان معانی سه گانه ای که ذکر شد، معنای نخست از جامعیت و کاربرد بیشتر برخوردار است و به همین دلیل، مبنای ما در این پژوهش خواهد بود.معنای سوم بیشتر ناظر به جنبه های علمی و تاریخی است و معنایِ دوم نیز تنها ناظر به امتیازات و توانایی هاست، بدون آن که توجهی به تکالیف و مسئولیت ها داشته باشد.
برای مهندسیِ جامع و مؤثر روابط اجتماعی باید به موازات امتیاز های قانونی از مسئولیت ها نیز سخن گفت. تأکید ویژه بر امتیاز ها و برتری ها و فراموش کردن حدود و تکالیف، ثمری جز تجری و رواج هرج و مرج، زیاده خواهی و بی اعتنایی به حقوق و سر نوشت عمومی ندارد؛ همان گونه که نقطه مقابل آن، یعن
ی تأکید ویژه بر محدودیت ها و مسئولیت ها و نادیده انگاشتن امتیاز های دیگران، منجر به خمودی اجتماع، سرکوب استعداد ها و نابودی نشاط و کوشش خواهد شد. این چنین است که گفته می شود حق و تکلیف دو روی یک سکه اند.
یافتن نقطه ی تعادل بین حدود وحقوق یا امتیاز ها و مسئولیت ها، همان هنری است که از حقوق انتظار می- رود و البته این وظیفه ای دشوار است.
بند سوم : مفهوم حقوق تبلیغات بازرگانی
با در نظر گرفتن مطالب پیشین می توان گفت: حقوق تبلیغات تجاری، مجموعه قواعد و مقررات است که بر محتوا، تولید و پخش تبلیغات بازرگانی حکومت می کند و امتیاز ها و مسئولیت های صاحبان کالا یا خدمات (سفارش دهنده)، مؤسسات، کانون های آگهی و تبلیغات (تولید کننده ها)، و رسانه ها (توزیع کننده) را تعیین می کند.
بند چهارم : استقلال حقوق حرفه ای و فواید آن
چنان که دیدیم، حقوق به دو شکل عمده تقسیم بندی شده و هر شاخه نیز در بر دارنده ی شعب و رشته های گوناگونی است، اما باید دانست که شعبه های هر یک از این شاخه ها همواره در حال دگرگونی و افزایش بوده است. پیشرفت زندگی بشر، توسعه ی اقتصادی و صنعتی آن موجب شده است تا بر اسا

 
دسته بندی : پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید